The Mysterious Stranger

Hij is charmant, zelfverzekerd en onthutsend vriendelijk, en hij wint het vertrouwen van de jongens met kleine wonderen voordat hij hun vertelt dat hij Satan heet, de neef van de gevallene, een engel die de hele menselijke geschiedenis heeft gadegeslagen en er niets bij voelt. Hij tovert kleine levende mensjes tevoorschijn en verwoest ze vervolgens zonder een zweem van berouw, om midden in zijn gedachte zijn zin gewoon af te maken. Wij kunnen geen kwaad doen, legt hij uit, en we verlangen er ook niet naar, want we weten niet wat het is. De mens, zegt hij, is uit stof gemaakt en gebukt onder het Moreel Besef; engelen zijn de Onvergankelijken.

Twains stralende proza bouwt een pastorale stilte op en laat de gruwel dan neerkomen door de louter vlakke toon. Satan wiegt een gewonde hond in zijn armen en geneest hem in het maanlicht; even later verplettert hij een kleine wereld van eigen makelij en zet de jongens aan het dansen op het graf. Zijn vertrek, waarbij hij vervaagt tot een glinsterende, regenboogkleurige bel die eenmaal opstuitert en uiteenspat, laat hen achter in verwondering en twijfel, nooit meer helemaal in staat om weer gewone jongens te zijn.

Wat begint als dorpskomedie ontvouwt zich, hoofdstuk na hoofdstuk, tot kosmische theologie, een betoog over God, de vrije wil en wat het betekent om klein te zijn onder een onverschillige hemel. De jongens worden tot geheimhouding verplicht en steeds dieper meegetrokken in hun vreemde vriendschap, en de lezer wordt met hen meegevoerd, naar vragen die Twain stelt zonder ooit helemaal zijn geestigheid los te laten.